در زندگی همه افراد اتفاقات پیشبینینشدهای مثل تصادف، بیماری یا آتشسوزی رخ میدهد. در این شرایط دغدغه بسیاری از ما مشکلات مالی و خسارات ناشی از این اتفاق است. بیمه راهی برای کم کردن فشار مالی ناشی از چنین اتفاقاتی است. در واقع، بیمه به ما کمک میکند تا اگر حادثهای رخ داد، بهجای پرداخت تمام هزینهها و خسارات به تنهایی، بخشی از خسارت را از شرکت بیمه دریافت کنیم.
هر یک از ما به عنوان بیمهگذار، با پرداخت مبلغی به نام حق بیمه، از شرکت بیمه میخواهیم که در صورت پیش آمدن حادثهای مشخص، خسارت مالی را بپردازد. به این ترتیب، هیچکس به تنهایی بار سنگین خسارت را به دوش نمیکشد. در ادامه به پاسخ این سوال میپردازیم که بیمه چیست و مزایا، کاربرد و اصطلاحات رایج و کاربردی بیمه را توضیح خواهیم داد. همچنین انواع بیمه را هم به شما معرفی خواهیم کرد.
بیمه چیست؟
بیمه قراردادی است بین بیمهگذار و شرکت بیمه (بیمهگر). طبق این قرارداد، شرکت بیمه متعهد میشود که در صورت وقوع حادثهای که در بیمهنامه مشخص شده، خسارت را جبران و مبلغی را بابت جبران خسارات بپردازد. در مقابل هم شخص بیمهگذار باید بهصورت منظم مبلغی را به عنوان حق بیمه به شرکت بیمه انتخابی خود پرداخت کند. هدف بیمه، ایجاد آرامش و اطمینان در زندگی است. وقتی بیمه داریم، در صورت بروز مشکل تنها نیستیم. بیمه انواع مختلفی دارد؛ از جمله بیمه درمانی، بیمه عمر، بیمه خودرو و بیمه آتشسوزی که همه برای کاهش نگرانیهای مالی در شرایط سخت ارائه شدهاند.
تاریخچه بیمه
بازرگانان در گذشته برای محافظت از کالاهای خود هنگام سفرهای دریایی با هم توافق میکردند که اگر یک کشتی غرق شد، همه با هم خسارت آن را جبران کنند. این کار نوعی بیمه ابتدایی بود. اما در قرن هفدهم، بیمه به شکل رسمیتر در اروپا شکل گرفت. پس از آتشسوزی بزرگ لندن در سال ۱۶۶۶، نخستین شرکت بیمه آتشسوزی تأسیس شد. بعدها شرکت معروف لویدز لندن نیز بهعنوان یکی از مهمترین مراکز بیمه دریایی و تجاری جهان شناخته و به پایهگذار بیمه مدرن تبدیل شد.
تاریخچه بیمه در ایران
بیمه در ایران از اوایل قرن بیستم شکل گرفت. در آن زمان، چند شرکت خارجی از روسیه و اروپا در ایران فعالیت خود را آغاز کردند. کمکم مردم با مفهوم بیمه آشنا شدند و استفاده از آن گسترش یافت. در سال ۱۳۱۴، نخستین شرکت ایرانی به نام بیمه ایران تأسیس شد. پس از آن دولت برای نظمدهی به این حوزه، قانون بیمه را در سال ۱۳۱۶ تصویب کرد. از آن زمان تا امروز، شرکتهای مختلفی در ایران ایجاد شدهاند که هر یک خدمات بیمهای مختلف را ارائه میدهند.
اصطلاحات رایج بیمه چیست؟
در صنعت بیمه، واژههایی به کار میرود که دانستن معنی آنها به درک بهتر قرارداد بیمه کمک میکند. در ادامه، مهمترین اصطلاحات بیمه را به زبان ساده مرور میکنیم.
بیمهنامه
بیمهنامه همان قرارداد کتبی بیمه است که بین شرکت بیمه و شخص بیمهگذار بسته میشود. در بیمهنامه، همه چیز مشخص شده است. از نوع بیمه گرفته تا مبلغ حق بیمه، مدت زمان اعتبار، شرایط پرداخت خسارت و مواردی که تحت پوشش بیمه قرار میگیرند. این برگه در واقع سند رسمی توافق بین دو طرف است.
بیمهگر
بیمهگر همان شرکت بیمه است. این شرکت تعهد میدهد که در صورت بروز حادثه یا خسارت، طبق شرایط بیمهنامه، هزینهها را پرداخت کند. برای مثال، بیمه ایران، بیمه آسیا یا بیمه سامان از معروفترین بیمهگرها در کشور هستند.
بیمهگذار
بیمهگذار کسی است که بیمه را خریداری میکند. این فرد با پرداخت حق بیمه، از شرکت بیمه میخواهد که در برابر خطر مشخصی از او حمایت کند. بهطور ساده، بیمهگذار همان شخص، شرکت یا سازمانی است که خود را بیمه میکند.
حق بیمه
حق بیمه مبلغی است که بیمهگذار باید در ازای دریافت پوشش بیمهای به شرکت بیمه بپردازد. این مبلغ ممکن است بهصورت ماهانه، سالانه یا یکجا پرداخت شود. میزان حق بیمه بستگی به نوع بیمه، میزان ریسک و شرایط فرد دارد.
کد بیمه
کد بیمه عدد یا شناسهای است که به هر بیمهنامه اختصاص داده میشود. این کد برای پیگیری وضعیت بیمه، مشاهده سوابق یا دریافت خدمات آنلاین استفاده میشود. هر فرد یا کارمند معمولاً یک کد بیمه یکتا دارد.
سوابق بیمه
سوابق بیمه شامل مدتزمان و جزئیات پرداخت حق بیمه در طول سالهاست. مثلاً در بیمه تأمین اجتماعی، این سوابق نشان میدهد فرد چند سال سابقه کار و پرداخت بیمه دارد. این سابقه در بازنشستگی و دریافت خدمات درمانی اهمیت زیادی دارد.
ذینفع
ذینفع فردی است که در صورت وقوع حادثه، مبلغ بیمه یا خسارت به او پرداخت میشود. مثلاً در بیمه عمر، ممکن است بیمهگذار مشخص کند که در صورت فوت او، مبلغ بیمه به خانواده یا یک فرد خاص برسد.
موضوع بیمه
موضوع بیمه همان چیزی است که بیمه میشود؛ مثلاً در بیمه خودرو، ماشین موضوع بیمه است. یا در بیمه آتشسوزی، ساختمان موضوع بیمه است و در بیمه عمر، خود فرد موضوع بیمه محسوب میشود.
فرانشیز
فرانشیز مبلغی برای تعیین این موضوع است که بخشی از خسارت را خود بیمهگذار و بقیه را شرکت بیمه پرداخت میکند. هدف از فرانشیز، جلوگیری از خسارتهای کوچک و غیرضروری است. مثلاً اگر فرانشیز بیمه خودرو ۵۰۰ هزار تومان باشد، خسارتهای کمتر از این مبلغ را بیمه پرداخت نمیکند.
نماینده بیمه
نماینده بیمه شخص یا دفتری است که از طرف شرکت بیمه فعالیت میکند. او به مشتریان کمک میکند تا بیمهنامه بخرند، خسارتها را پیگیری کنند و اطلاعات لازم را دریافت نمایند.
الحاقیه بیمه
الحاقیه برگهای است که بعد از صدور بیمهنامه، برای اعمال تغییرات جدید صادر میشود. مثلاً اگر بیمهگذار بخواهد پوشش بیمهاش را زیاد کند یا اطلاعات خود را تغییر دهد، شرکت بیمه برای او الحاقیه صادر میکند. در اصل الحاقیه باعث بهروزرسانی بیمه نامه میشود.
هدف از بیمه
هدف اصلی بیمه، ایجاد امنیت مالی و آرامش خاطر است. بیمه کمک میکند تا وقتی اتفاقی غیرمنتظره پیش میآید، ضرر و زیان آن کمتر شود. بهجای اینکه یک نفر بهتنهایی خسارت سنگینی بپردازد، شرکت بیمه با جمعآوری حق بیمه، خسارتها را در زمان مورد نیاز جبران میکند.
انواع بیمه
شرکتهای بیمه بر اساس نوع نیاز افراد و کسبوکارها، طرحهای گوناگونی ارائه میدهند. در ادامه، با مهمترین انواع بیمه به زبان ساده آشنا میشویم:
- بیمه عمر: نوعی بیمه است که در آن شرکت بیمه در صورت فوت یا در زمان معینی، مبلغی را به خود فرد یا خانوادهاش پرداخت میکند.
- بیمه درمانی: هزینههای درمان، خرید دارو و بستری در بیمارستان را تا سقف مشخصی پوشش میدهد.
- بیمه خودرو: در صورت تصادف، آتشسوزی یا سرقت خودرو، خسارت واردشده به خودرو یا شخص ثالث را جبران میکند.
- بیمه آتشسوزی: خسارت ناشی از آتشسوزی، انفجار یا صاعقه را برای خانه یا محل کار جبران میکند.
- بیمه مسئولیت: زمانی کاربرد دارد که فرد در برابر دیگران مسئول خسارتی شود؛ مثلاً پزشک، کارفرما یا صاحب ملک.
- بیمه حوادث: در صورت بروز حادثه و آسیب جسمی یا فوت ناشی از آن، خسارت پرداخت میشود.
- بیمه مسافرتی: برای سفرهای داخلی و خارجی استفاده میشود. بیمه مسافرتی در صورت بروز حادثه یا بیماری در سفر، هزینهها را جبران میکند.
- بیمه باربری: مخصوص حملونقل کالا است و در صورت آسیب یا سرقت بار در مسیر، خسارت پرداخت میشود.
- بیمه تأمین اجتماعی: نوعی بیمه اجباری است که کارگران و کارمندان از طریق آن از خدمات درمانی، بازنشستگی و ازکارافتادگی استفاده میکنند.
- بیمه کشاورزی: خسارت ناشی از بلایای طبیعی مثل خشکسالی، سیل یا آفت را برای محصولات کشاورزی جبران میکند.
- بیمه مهندسی: مخصوص پروژههای ساختمانی و صنعتی است و از ابزار، تجهیزات و کارگاهها در برابر خسارت محافظت میکند.
کاربرد بیمه چیست؟
بیمه در جنبههای مختلف زندگی نقش مهمی دارد. افراد، خانوادهها و حتی شرکتها از بیمه استفاده میکنند تا در برابر خطرهای احتمالی مثل بیماری، تصادف، آتشسوزی یا حوادث طبیعی از خود محافظت کنند. برای مثال، بیمه درمانی هزینههای بیمارستان و دارو را کاهش میدهد و بیمه خودرو، خسارت ناشی از تصادف را جبران میکند.
در کسبوکارها نیز بیمه نقش مهمی دارد. کارفرما میتواند با بیمه کردن کارگران، خود و کارکنان را در برابر حوادث کاری ایمن کند. همچنین شرکتها با استفاده از بیمه آتشسوزی، بیمه مسئولیت و بیمه باربری، از سرمایه و داراییهای خود محافظت میکنند. به این ترتیب بیمه باعث تداوم فعالیتهای اقتصادی و کاهش نگرانیهای مالی میشود.
مزایای بیمه
مهمترین فایده بیمه ایجاد احساس امنیت و آرامش در زندگی است. با داشتن بیمه، اگر اتفاقی ناگهانی رخ دهد، شرکت بیمه در کنار ماست. این احساس اطمینان باعث میشود افراد و کسبوکارها با خیال راحتتر برنامهریزی کنند و ریسکپذیرتر باشند. از طرفی، بیمه نقش مهمی در اقتصاد دارد؛ چون با جبران خسارتها، جلوی ورشکستگی افراد و شرکتها را میگیرد و باعث رونق اقتصادی میشود.
اصول بیمه
بیمه بر پایه چند اصل اساسی شکل گرفته است. یکی از مهمترین آنها اصل نفع بیمهای است، یعنی فرد باید در مالی که بیمه میکند، نفع واقعی داشته باشد؛ مثلاً نمیتوان خانه دیگری را بیمه کرد. اصل دیگر اصل حسن نیت است، یعنی بیمهگذار و بیمهگر باید اطلاعات درست و صادقانه به هم بدهند. از دیگر اصول بیمه، اصل جبران خسارت است؛ یعنی شرکت بیمه فقط خسارت واقعی را جبران میکند، نه بیشتر. همچنین اصل جانشینی به شرکت بیمه اجازه میدهد که پس از پرداخت خسارت، خسارت را از مقصر حادثه مطالبه کند. رعایت این اصول باعث میشود بیمهنامهها منصفانه، دقیق و قابل اعتماد باشند.
بیمه مفهومی است که از گذشته تا امروز بر پایه اصولی ثابت استوار مانده، اما نحوه ارائه و دسترسی به آن در دنیای امروز تغییر چشمگیری کرده است. پیشرفت فناوری و گسترش خدمات آنلاین، چهره صنعت بیمه را متحول کرده و مسیر خرید و فروش بیمهنامهها را آسانتر از همیشه ساخته است.
کارگزاریهای آنلاین بیمه
در سالهای اخیر، کارگزاریهای آنلاین بیمه با هدف سادهتر کردن فرآیند خرید و مقایسه بیمهنامهها وارد میدان شدهاند. این پلتفرمها به کاربران اجازه میدهند تا تنها با چند کلیک، قیمت و شرایط شرکتهای مختلف بیمه را مقایسه کرده و بهترین گزینه را انتخاب کنند. علاوه بر سرعت و شفافیت، این کارگزاریها فرصتهای تازهای را برای همکاری و کسب درآمد نیز فراهم کردهاند.
در بخش بعدی، با یکی از پلتفرمهای پیشروی این حوزه یعنی پنل شرکای بیمه بازار آشنا خواهید شد؛ سامانهای که خرید بیمه را ساده کرده و به فعالان خانواده بزرگ بیمه امکان میدهد تا بدون نیاز به سرمایه اولیه، وارد دنیای فروش بیمه شده و از این بازار بزرگ کسب درآمد کنند.
